paxvoorvrede.nl maakt gebruik van cookies om je de inhoud van deze website optimaal te kunnen presenteren.

https://www.paxvoorvrede.nl/actueel/nieuwsberichten/mvo-convenant-tussen-minister-en-energiebedrijven-laat-slachtoffers-bloedkolen-in-de-steek

MVO convenant tussen minister en energiebedrijven laat slachtoffers 'bloedkolen' in de steek

24-12-2013

De slachtofferbeweging uit de Colombiaanse mijnbouwregio Cesar deed deze maand een 'urgent en moreel' beroep op minister Ploumen van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking om te komen tot transparantie in de steenkoolketen, en verbetering van hun situatie. Naar aanleiding van het gesprek tussen de minister en de Nederlandse energiebedrijven op 19 december, meldde de minister in een brief aan de Tweede Kamer dat zij gezamenlijk de misstanden in de steenkoolindustrie zullen aanpakken. Het aangekondigde MVO convenant lijkt echter te veel op oude wijn in nieuwe zakken. Het bevat vooralsnog geen enkele garantie dat mensenrechtenschendingen, milieuschade en slechte arbeidsomstandigheden in dit gebied zullen worden beëindigd.

De afgelopen jaren nam IKV Pax Christi deel aan de Nederlandse Steenkooldialoog, in de hoop dat onder andere genoegdoening voor de duizenden slachtoffers van moord en ontheemding in de Colombiaanse mijnbouwstreek zou worden bereikt. Het ontbrak de energiebedrijven echter aan politieke wil om bij te dragen aan daadwerkelijke verbetering van de mensenrechtensituatie. De energiebedrijven besteden nu hun individuele verantwoordelijkheid uit aan de sectorale organisatie Bettercoal, die geen zicht biedt op een urgente en geloofwaardige  oplossing van de problemen.  

Bettercoal zet in op een audit van de belangrijkste steenkoolleveranciers. Maar zo'n controleonderzoek heeft alleen zin als er duidelijke consequenties worden verbonden aan de resultaten. IKV Pax Christi vindt dat bij het uitblijven van bijvoorbeeld genoegdoening van slachtoffers, de energiebedrijven de inkoop van steenkool bij de probleemmijnen (tijdelijk) moeten stopzetten. Daaraan hebben de energiebedrijven zich niet gecommitteerd. Bovendien zal Bettercoal naar verwachting de schendingen uit het recente verleden niet in de audit meenemen. Dit ondanks het feit dat er veel bekend is over het grootschalige geweld in de Colombiaanse mijnbouwregio en de betrokkenheid van mijnbouwbedrijven daarbij.

Ernstige geschillen
Het convenant voorziet in een geschillenmechanisme, dat niet nader wordt uitgelegd. Het lijkt een dispuut te impliceren tussen de mijnbouwbedrijven en de plaatselijke bevolking. De werkelijke situatie is veel ernstiger. De slachtoffers van geweld en misstanden weten zich tot op de dag van vandaag niet erkend of schadeloos gesteld door de mijnbouwbedrijven. In de Kamerbrief wordt, opmerkelijk genoeg, slechts verwezen naar de 'zorgen over arbeidsomstandigheden in steenkoolmijnen'. De vijfduizend doden en tientallen duizenden ontheemden in de mijnbouwregio worden botweg genegeerd. De energiebedrijven dienen naar het oordeel van IKV Pax Christi van hun leveranciers te eisen dat de slachtoffers genoegdoening krijgen.

IKV Pax Christi waardeert het initiatief van minister Ploumen om transparantie en MVO in de steenkolenketen te agenderen bij de Raad van Buitenlandse Zaken (EU). De consument heeft het recht te weten of de energie die men afneemt is opgewekt met duurzaam gewonnen kolen, of met 'bloedkolen'. Het convenant verplicht de individuele energiemaatschappijen echter niet tot transparantie over de herkomst van gebruikte steenkolen. Volgens de minister is dit vanwege de concurrentienadelen die dit met zich mee zou brengen. Dit argument is weinig overtuigend en wordt niet nader onderbouwd. De energiebedrijven zouden pas een jaar na aankoop van de steenkool de herkomst ervan bekend behoeven te maken; de informatie heeft dan haar commerciële waarde grotendeels verloren. Het convenant gaat daarmee in tegen de uitdrukkelijke wil van een meerderheid van de Tweede Kamer, de wens van de slachtoffers en is bovendien in strijd met de OESO richtlijnen.

Jan Gruiters, algemeen directeur IKV Pax Christi, constateert: "Blijkbaar vinden de energiebedrijven hun commerciële belangen zwaarder wegen dan die van de slachtoffers van de mensenrechtenschendingen. Als zelfregulering faalt is de politiek aan zet."

IKV Pax Christi roept de Tweede Kamer op om de aangehouden motie inzake transparantie van de steenkoolketen alsnog in stemming brengen.

Lees ook: Slachtofferbeweging Colombia doet appel op Nederlandse minister
Bekijk de video Drummond's legacy in Colombia
Zie ook ons programma Mijnbouw en conflict in Colombia
Natuurlijke hulpbronnen, conflict en mensenrechten, Een betere omgang met een gewelddadig verleden, Colombia

Reageren? Praat mee op Facebook en Twitter.